Leja e Mjedisit Tip A — Kushtet, Dokumentet dhe Procedura e Aplikimit

Leja e mjedisit tip A (kodi III.1.C) është niveli më i lartë i autorizimit mjedisor në Shqipëri. Ajo lëshohet për instalimet që kanë ndikimin më të madh në mjedisin e rrethit — ajrin, ujin, tokën dhe ekosistemet natyrore.

Sipas Ligjit nr. 10448/2011, instalimet që kërkojnë lejen tip A përfshijnë:

• Impiantet e mëdha industriale dhe prodhimi


• Centralet termike dhe energjitike


• Minierat dhe gurorët


• Uzunat kimike dhe petrokimike


• Impiantet e trajtimit të mbetjeve të rrezikshme


• Rafineritë e naftës dhe gazit


• Instalimet metalurgjike të mëdha

Leja tip A është gjithashtu e nevojshme kur një instalim ekzistues ndryshon thelbësisht veprimtarinë ose kapacitetin në një mënyrë që rrit ndikimin mjedisor.

Leja e mjedisit tip A rregullohet nga dy ligje kryesore:

• Ligji nr. 10448, datë 14.7.2011 "Për lejet e mjedisit" — ligji bazë që përcakton tipet e lejeve, procedurat e aplikimit dhe detyrimet e operatorëve


• VKM Nr. 419, datë 25.6.2014 — vendimi që përcakton formularët dhe dokumentacionin e hollësishëm për secilin tip leje

Gjithashtu, para aplikimit për lejen, kërkohet zbatimi i Ligjit nr. 10440, datë 7.7.2011 "Për vlerësimin e ndikimit në mjedis", i cili parashikon procesin e Vlerësimit të Ndikimit në Mjedis (VNM).

Institucioni përgjegjës për shqyrtimin dhe lëshimin e lejes tip A është Agjencia Kombëtare e Mjedisit (AKM), nën Ministrinë e Mjedisit (Grupi III).

Dokumentacioni i plotë që kërkohet për aplikimin e lejes së mjedisit tip A përfshin:

• Formulari informues (Shtojca 1) — formulari i përcaktuar në Shtojcën 1 të VKM Nr. 419/2014, i plotësuar me të dhënat e instalimit


• Mandatpagesë — dëshmi e pagesës së tarifës së QKB-së (100 Lekë)


• Informacion shtesë mbi instalimet — përshkrim teknik i hollësishëm mbi veprimtarinë, kapacitetin prodhues, lëndët e para, shkarkimet dhe masat mbrojtëse


• Kopje e vendimit të AKM-së për VNM-në — vendimi pozitiv i Agjencisë Kombëtare të Mjedisit mbi Vlerësimin e Ndikimit në Mjedis


• Raport sigurie — analizë e rreziqeve mjedisore dhe masat parandaluese


• Relacion mbi dëgjesen me publikun — proces-verbali i konsultimit publik mbi projektin

Përveç dokumenteve teknike, aplikanti duhet të paraqesë edhe dokumenta shoqëruese:

• Akt regjistrimi — certifikatë regjistrimi dhe ekstrakt aktual nga QKB


• Dokument identifikimi — kartë identiteti ose pasaportë e përfaqësuesit ligjor


• Autorizim/prokurë — nëse aplikimi bëhet nga person i autorizuar

Për personat fizikë: kërkohet prokurë e noterizuar.

Për personat juridikë (shoqëri tregtare): mjafton prokura me nënshkrim dhe vulë të administratorit, ose prokurë noterial.

Për organizatat jofitimprurëse (OJF): kërkohen edhe certifikata tatimore, vendime gjykate, ekstrakt historik, akt themelimi dhe statut.

Para se të aplikohet për lejen tip A, biznesi duhet të kalojë procesin e Vlerësimit të Ndikimit në Mjedis (VNM), sipas Ligjit nr. 10440, datë 7.7.2011.

VNM-ja është një studim shkencor dhe teknik që vlerëson ndikimet e mundshme të instalimit në mjedis. Procesi përfshin disa faza:

• Përgatitja e raportit të VNM-së — nga ekspertë të licensuar mjedisi, duke përfshirë analizën e shkarkimeve, ndikimin në cilësinë e ajrit, ujit, tokës dhe biodiversitetit


• Dëgjesa me publikun — konsultim me banorët dhe palët e interesuara në zonën e ndikimit


• Dorëzimi i raportit pranë AKM-së — Agjencia Kombëtare e Mjedisit shqyrton raportin


• Vendimi i AKM-së — miratim, miratim me kushte, ose refuzim

Vendimi pozitiv i VNM-së është kusht i detyrueshëm për pranimin e dosjes së lejes tip A. Pa këtë vendim, QKB-ja nuk e pranon aplikimin.

Procesi i VNM-së mund të zgjasë disa javë ose muaj, sipas kompleksitetit të projektit. Rekomandohet fillimi i hershëm i këtij procesi.

Pasi të keni siguruar vendimin e VNM-së dhe të gjitha dokumentet, procedura e aplikimit në QKB ndiqet kështu:

• Hapi 1: Plotësoni formularin informues (Shtojca 1 e VKM Nr. 419/2014) me të dhënat e sakta të instalimit


• Hapi 2: Përgatitni dosjen me të gjitha dokumentet teknike dhe shoqëruese


• Hapi 3: Kryeni pagesën e tarifës prej 100 Lekë dhe ruani mandatpagesën


• Hapi 4: Dorëzoni dosjen e plotë në sportelin e QKB-së


• Hapi 5: QKB-ja verifikon dokumentet dhe e përcjell dosjen te AKM-ja


• Hapi 6: AKM-ja shqyrton dosjen brenda 35 ditëve pune


• Hapi 7: Vendimi (miratim ose refuzim) komunikohet nëpërmjet QKB-së

Nëse dosja ka mangësi, AKM-ja mund të kërkojë plotësime, gjë që shton kohë procesit. Rekomandohet kontrolli i kujdesshëm i çdo dokumenti para dorëzimit.

Kostot dhe afatet për lejen e mjedisit tip A:

• Tarifa QKB: 100 Lekë


• Afati i vendimit: 35 ditë pune nga dorëzimi i dosjes së plotë


• Vlefshmëria e lejes: Pa afat — leja nuk skadon

Tarifa e QKB-së është minimale, por biznesi duhet të llogarisë edhe kostot e tjera të procesit:

• Përgatitja e raportit të VNM-së nga ekspertë të licensuar


• Përgatitja e raportit të sigurisë


• Organizimi i dëgjeses publike


• Honoraret e konsulentëve teknikë dhe ligjorë

Këto kosto variojnë sipas madhësisë së projektit dhe kompleksitetit të instalimit.

Marrja e lejes së mjedisit tip A kërkon përgatitje të kujdesshme. Këtu janë disa rekomandime:

• Filloni procesin e VNM-së sa më herët — ky proces mund të zgjasë muaj dhe është kusht para-aplikimi


• Punësoni ekspertë me eksperiencë — raporti i VNM-së dhe raporti i sigurisë duhet të jenë profesionalë dhe të plotë


• Dokumentoni dëgjesen publike — relacioni mbi dëgjesen me publikun duhet të jetë i hollësishëm me proces-verbal të nënshkruar


• Verifikoni formularin — plotësoni Shtojcën 1 me kujdes, pa lënë fusha bosh


• Kontrolloni dokumentet shoqëruese — sigurohuni që ekstrakti i QKB-së është aktual dhe prokura është e vlefshme


• Konsultohuni me profesionistë — nëse nuk jeni të sigurtë mbi tipin e lejes ose dokumentet, konsultohuni me ekspertë

Për ndihmë profesionale me lejen e mjedisit tip A ose licenca të tjera biznesi, kontaktoni Ekonomist PRO për konsultë falas.